Polska krew rosyjskiego baletu

Gdzie jesteś: Salon prasowy » Polska krew rosyjskiego baletu

Zespoły baletowe Teatrów Wielkich w Moskwie i Warszawie połączyły swoje siły, by wspólnie wystąpić z koncertem galowym na cześć Fryderyka Chopina. W 2010 roku upłynie 200 lat od dnia urodzin wielkiego kompozytora. To wydarzenie, zorganizowane w ramach Sezonu Kultury Polskiej w Rosji, można uznać za początek uroczystości jubileuszowych.

Wieczór otworzyła "Chopinada" w wykonaniu artystów z Moskwy. W 1908 roku Michaił Fokin wystawił ten spektakl w ramach koncertu dobroczynnego, wówczas to utwory Chopina zabrzmiały w pierwotnej wersji fortepianowej. Potem balet był wystawiany w wersji orkiestrowej (wątpliwe jest, czy na tym skorzystał) i nabrał imperialnego blichtru na scenie Teatru Maryjskiego.
Ostatecznie "Chopinadę" rozsławił Siergiej Diagiliew, który włączył panegiryk na cześć Chopina i baletu romantycznego do programu "Sezonów rosyjskich" w Paryżu. Rolę młodzieńca tańczącego w świetle księżyca wśród mitycznych sylfid grał wówczas Wacław Niżyński - wybitny aktor polski Imperatorskiego baletu.

Do obecnej "Chopinady" kierownictwo Teatru Wielkiego skierowało swego znakomitego gruzińskiego artystę - Nikołaja Cyskaridze, a na jego partnerkę wyznaczono młodą solistkę - Nellę Kobahidze. Biorąc pod uwagę napiętą sytuację międzynarodową należy dostrzec dalekowzroczność tego kroku. Polska muzyka w spektaklu rosyjskiego choreografa oraz rosyjscy soliści pochodzenia gruzińskiego to wręcz wzorcowy przykład rozwagi i poprawności politycznej. Co się tyczy wartości artystycznej spektaklu, była ona łatwa do przewidzenia. Gracją ruchów i wytwornością manier nasza premiera oczarowała widzów bardziej niż wszystkie sylfidy razem wzięte.

W drugiej części baletu swe choreograficzne osiągnięcia zademonstrowali goście. Stał przed nimi zapewne trudny wybór. Tego co wyłącznie polskie, w polskim balecie jest bowiem niewiele. W bieżącym sezonie zespół teatru warszawskiego wystawia zaledwie siedem spektakli łącznie. Z tego w pięciu swój widoczny udział mają Rosjanie. Oprócz "Romeo i Julii" Prokofiewa oraz "Onegina" do muzyki Czajkowskiego w repertuarze teatru są wszystkie balety Piotra Iljicza, przy czym "Śpiąca Królewna" wystawiana jest w inscenizacji Jurija Grigorowicza, a "Jezioro Łabędzie" - w inscenizacji Irka Muhamiedowa. Jest, co prawda, i będący dumą narodową "Pan Twardowski" Ludomira Różyckiego w inscenizacji Gustawa Klauznera. Fragmenty tej sztuki były wystawiane na scenie Teatru Wielkiego i niczym nie zachwyciły. Zwyczajny balet dramatyczny wedle nie najlepszych wzorców sowieckich. Bardziej świeżo - dzięki jaskrawym kostiumom i subtelności wykonania orkiestrowego wypadł taniec ludowy z baletu "Harnasie" Karola Szymanowskiego. Największe oklaski z sali wypełnionej w jednej czwartej Polakami uzyskał duet do muzyki Wojciecha Kilara w inscenizacji Roberta Bondara. Z jakiego powodu szkolne próby tańca modern, którym towarzyszyły tęskne przyśpiewki, wzbudziły taki zachwyt, tego osobiście nie rozumiem.

Nie wymaga natomiast wyjaśnień powszechne uniesienie na zakończenie koncertu akurat po scenie "Polski bal" z opery "Iwan Susanin". W swoim czasie Michaił Iwanowicz Glinka dokonał mniej więcej tego samego, co Tatiana Lioznowa w filmie "Siedemnaście mgnień wiosny". W jego muzycznej charakterystyce wrogowie- najeźdźcy jawią się jako czarujący ludzie. Już w czasach sowieckich choreograf Rościsław Zacharow dodał wdzięku polskim balom, wystawiając szereg scen pantomimicznych z udziałem szarmanckich szlachciców i figlarnych szlachcianek. W tych rolach występowali Polacy, a zespół baletowy Teatru Wielkiego stanowił ich otoczenie. Nasi tańczyli z większą precyzją, goście - z większym temperamentem. Szczególnie wyróżnili się polscy aktorzy, których należy wymienić z nazwiska: Robert Bondara, Włodzimierz Jaroszenko, Wojciech Szlezak, Sebastian Solecki i Maksym Wojciul. W skomponowanych przez Rosjan polonezie, krakowiaku i mazurku ci dzielni panowie poczuli zew rodzimej krwi.

Swietłana Naborszczykowa

21 października 2008 r.
http://www.izvestia.ru/culture/article3121700/index.